Mountain Topper

De LNR – MTR-3B QRP transceiver.

Op de valreep van dit jaar nog een blogje over een prachtig QRP setje. Met een ‘footprint’ iets groter dan een creditkaart en een dikte van 2 cm, een driebanden CW transceiver voor 40, 30 en 20 meter.

mtr-3b

Ik werd, zoals wel vaker, door een tweet verwezen naar een op youtube geposte video over dit prachtige wondertje, ontworpen door Steven Weber, KD1JV. Steven is een rasechte QRP ontwerper voor Hendricks Kits welke tegenwoordig Pacific Antenna/QRP Kits heet. De MTR-3B is een verdere ontwikkeling van de PFR-3B welke weer veel overeenkomt heeft met de Elecraft KX1. Deze laatstgenoemde tranceiver heb ik een tijdlang in bezit gehad (2 keer zelfs) en vaak meegenomen op vakantie, zoals naar Curaçao (blogje hierover) en ik vond de KX1 toen al extreem portable. Deze Mountain Topper 3B, geleverd door LNR, is echter nog veel kleiner met in feite dezelfde mogelijkheden. Okay de ATU (Antenne Tuner) ontbreekt, maar verder dezelfde zo niet betere specificaties en een sublieme gebruiksvriendelijkheid.

Bij het doorontwikkelen van de PFR-3B is blijkbaar de stelregel geweest: hoe meer we weglaten, hoe beter. Dus geen volume regelaar, geen groot display met S-meter, geen schakelaars met schakeldekken of relais, geen draaiknop voor het afstemmen, geen variabele filters en geen regelbare RF gain. Allemaal niet nodig als je extreem portable wilt zijn met een laag stroomverbruik. En daar zijn ze volgens mij goed in geslaagd. Er zijn drie boven elkaar geplaatste bandkeuze schakelaars welke direct op de pcb gemonteerd zijn. Alle drie schuifschakelaars omschakelen en je zit op een andere band. Met de 4 drukknoppen kun je alle functies bedienen waar onder: frequentieafstemming, instellen seinsnelheid, en oproepen cw geheugen. Daarnaast kun je de frequentie direct ingeven met de paddle of straight keyer (op en neer sleutel) en kun je door een druk op de knop de frequentie aflezen op het 1 digit display en hoor je het ook CW. Werkelijk een sublieme User Interface. Ik was na een uurtje spelen al helemaal vertrouwd met de mogelijkheden van dit kleine wonder.

mtr-3b-menu

HF technisch is de MTR-3B ook fantastisch. Een vast 500Hz filter en voldoende audio op een koptelefoon of oortje. Stations kun je er prima uithalen op een drukke band en al snel waren de eerste verbinding gemaakt met ja inderdaad ‘slechts’ 2,5 Watt op een resonante antenne. Batterij gevoed met een 9 Volts blokje. De speciaal aangeschafte Palm Pico Paddle past ook perfect op de ‘set’ (in mijn geval links want ik sein linkshandig).

Er komt dus uit dit kleine setje een bijzonder groot vermogen. Let wel gevoed door een 9 Volts batterijblokje. De specificatiess zijn:

Banden:
40, 30, 20 Meter (volledige amateurbanden).

Ontvanger:
Gevoeligheid: ~0.2 uV
Bandbreedte: ~ 500 Hz
LF geluidniveau: ~ 1200 mv p-p @16 ohm oordopjes.

Zender:
2.5 watt @ 9 volt voeding
5 watt @ 12 volt voeding (niet aanbevolen)
Spurius -50 dBc of beter onderdrukt.

Afmetingen:
95 x 60 x 2 cm (LWH)

Gewicht:
115 gram.

Voeding:
6 volt minimum, 12 volt maximum.

Stroomopname bij ontvangst:
~ 35 mA, geen signaal.

Stroomopname bij zenden:
~ 400 mA @ 9V, 20M
~ 550 mA @12V, 20M
(stroomopname is iets minder op 40 en 30 meter)

Het setje is dus super efficiënt ontworpen en opgebouwd. Vrijwel volledig SMD en weinig interne bedrading. Geen overbodige toeters en bellen en zoals het QRP-ers betaamd gebruiken we resonante antennes, dus hebben we geen antenne tuner nodig. Elke tuner is nu eenmaal een ‘kassie belazer’. Hij maakt echt de antenne niet resonant hoor, maar laat de eindtrap slechts 50 ohm zien. Ondertussen via Ebay een setje high current 9 Volt blokjes gescoord met bijbehorende lader.

De MTR-3B heeft een MSP430 computer aan boord. Een RISC-gebaseerde microcontroller (MCU) van Texas Instruments. De 16 bit-processor is speciaal ontworpen voor een laag stroomverbruik. De processor is van het type mixed signaal processing (MSP), en accepteert dus zowel analoge als digitale signalen. Hiermee kan al een hoop functionaliteit worden gerealiseerd. De frequentieopwekking vind plaats met een AD9834. Dit is een 75 MHz, laag stroomverbruik DDS chip, welke een ‘high performance’ (lees ruisvrije) sinus kan leveren. Opnieuw vanwege het lage stroomverbruik uitstekend geschikt voor de MTR-3B. Veder worden 2 stuks SA612AD toegepast in het ontvanger circuit. De SA612AD is een dubbel gebalanceerde mixer met een ‘on-board’ oscillator en spanningsregelaar. Opnieuw een component welke wordt toegepast in apparaten waar een laag stroomverbruik belangrijk is. De mixer is ontworpen in een zogeheten ‘Gilbert cell’  configuratie met een hoge gain van 14 dB of meer. Een ontwerp dat we al meer tegenkwamen in QRP ontwerpen zoals de NorCal-40. Het 4 polige kristalfilter (500Hz breed) bevind zich op een IF frequentie van 4.9152 MHz. Het volledige schema kun je hier downloaden.

Ik vindt het echte een super doordacht ontwerp en met de firmware en de volledige afwerking zijn prijs zeker waard. Wel jammer dat de aanvullende BTW, verzend-, inklaring- en behandelkosten de prijs 1,5 keer zo hoog maakt.

Hieronder een slide show met foto’s van het wonder. en de link naar de youtube video van Michael, G0POT. Nu nog wat betere condx afwachten om het setje /P te proberen. Om hem mee te nemen heb je niet eens een rugzak nodig. Misschien een kleintje om de antenne(s) in mee te nemen.

 

Hier de youtube video van Michael, G0POT waardoor ik op het spoor gezet werd van de MTR-3B.

Portable met de KX3

The proof of the pudding is in the eating.

Vandaag mijn nieuwe aanwinst, de Elecraft KX3 meegenomen op een /P trip. Voor het QRL heb ik het weekend doorgebracht in Lausanne, dus vanochtend ben ik richting het Meer van Genève gereden om een mooi plekje op te zoeken voor een /Portable experiment.

positieNa een korte rit en een stukje lopen vond ik een rustig plekje aan het meer en afgeschermd van de vele joggende en wandelende Zwitsers om mijn KX3 uit te proberen. De omstandigheden waren uitermate gunstig. GoogleMaps link.

  • Zonnig weer, windstil en een aangename tempertuur
  • Zeer goede condities op de amateurbanden
  • Interne batterijen waren goed opgeladen
  • Antenne hing bijna boven het water
  • Goede UMTS verbinding van de iPhone voor RBN / DX Cluster en eventueel EchoLink

Eerst de HyEndFed voor QRP / Portable gebruik opgehangen. Met behulp van een 6 meter lange fibermast en twee bomen was dat relatief snel gefixed. KX3 uit de tas, aansluiten en Woow… dat is even perfect. Signalen waren super en de ontvangst enorm rustig. Een heel verschil met de FT-817 die ik tot nu toe gebruikte. KX3 op de knieën en sleutelen maar.
Ik maak altijd gebruik van het Reverse Beacon Netwerk om te controleren of mijn 5 Watt signalen ook ergens aankomen. Nou dat was dus geen probleem.

IMG_0473

Oeps, wel de juiste call gebruiken Johan, het is HB9/PA3ANG/P. Maar de afstraling is dus goed. Tijd voor het echte werk en al vrij snel kwamen de eerste stations in het log. Op 40 meter was de VERON Bekercontest aan de gang plus nog een oost Europese contest, dus dat ging het niet worden. 20 meter en zelfs 10 meter stemden uiteraard ook prima af met de KX3 op de resonante HyEndFed en dus ziet na een uurtje het log er zo uit:

Call Date Time (UTC) Frequency Mode my RST Remark
EA4BB 15-11-15 10:30 14.056 CW 599 Nando in Madrid
M6KET 15-11-15 10:40 14.060 CW 459 2 way QRP
CN2TR 15-11-15 10:56 28.487 USB 59 Standard report
R2015DF 15-11-15 11:01 28.490 USB 59 Standard report
GM4KGK 15-11-15 11:12 10.115 CW 339 Not completed
F/OE5JKL/P 15-11-15 11:40 28.430 USB 59 SOTA: F-AB473

De verbinding op 10 MHz liep niet goed. Ik kan de volgende keer beter ook nog een losse draad meenemen en een BNC-Banaan adapter, want de KX3 heeft een interne Antenne Tuner die werkelijk alles afgestemd krijgt.

Ondertussen zat ik op de DMR WhatsApp groep mee te kijken naar de ontwikkelingen in Nederland en kwam ik Herman PD0HF tegen. Met hem ben ik naar PI2KMP op EchoLink gegaan om een sked af te spreken. Via Kampen hoorde ik mijn 5 watt uitstekend binnenkomen in Kampen en uiteraard ook een CW verbinding met Herman is in het log geschreven.

Tja de batterijen waren nog niet leeg dus daarna nog 3 verbindingen gemaakt, die niet uitsluitend een uitwisseling waren van rapporten, maar ook echt even babbelen.

Call Date Time (UTC) Frequency Mode my RST Remark
PD0HF 15-11-15 12:00 14.060 CW 599 Sked PI2KMP
2E0YYY 15-11-15 12:20 14.290 USB 58 Mike
9A2HW 15-11-15 12:35 14.246 USB 59 FF101
EC2AG/P 15-11-15 12:30 14.295 USB 57 SOTA station

Ook hoorde ik Karel, PA0KDR roepen voor de vakantieronde op 14.292, maar helaas had hij de audio uitstaan want hij hoorde me niet 🙂

Van de eerste verbinding met EA4BB heb ik een kort filmpje gemaakt, maar seinen en filmen gaat niet samen dus hij eindigt abrupt. Je hoort heel goed hoe rustig de ontvanger is en je hoort zelfs het water klotsen. Ook doe ik nog een poging om de antenne te laten zien.

 

Kortom ik ben zeer tevreden over de KX3 en ga zeker nog eens vaker op pad om in een storingsvrije omgeving leuke verbindingen te maken.

 

Travel Paddle voor de FT-817

De uniHAM, UNI-715 paddle.

Onlangs werd ik getriggerd door een blogpost op het blog van Waters and Stanton, een authentieke zendamateur winkel in Engeland. In het bericht wordt gewag gemaakt van een Travel Paddle speciaal voor de FT-817. Als rechtgeaarde 817 fan en ‘verzamelaar’ van alles wat je er in en aan kunt bouwen begon het meteen te kriebelen.

Maar ja £89.95….. dat gaat het denk ik niet worden. Echter wat laat ebay zien…. ja inderdaad, dezelfde keyer voor onder de 40 euro en ook nog ‘left handed’. Ja het klinkt misschien gek, maar als rechtshandige sein ik met de paddle links. Ooit aangeleerd (afgekeken van mijn vader, PA3ABH) en ik moet zeggen super handig want je hebt je rechterhand vrij voor het bedienen van bijvoorbeeld knopjes om CW geheugens te starten.

Enfin, via ebay de paddle besteld en binnen een week al bezorgd. Zo snel heb ik het nog niet eerder meegemaakt. Op zaterdag 31 januari besteld en op vrijdag 6 februari al in handen. Netjes in een enveloppe en gekenmerkt met een voor de douane niet interessant bedrag. De Chinezen weten blijkbaar hoe het werkt 🙂

(more…)

QRV vanuit EI-land.

In Marconi’s voetsporen.

Vanwege mijn werk was ik eind oktober 2012 een weekend in Ierland.  Een prima gelegenheid dus om eens qrv te zijn vanuit EI-land. Ik had wel regelmatig een porto meegenomen, maar een compleet HF station met antenne in de handbagage meenemen, naast alle kleding en laptops was een uitdaging.

Maar het is gelukt. De FT-817, recentelijk voorzien van 2600mA batterij pack en een ‘losse’ Buddistick (dus zonder eigen tas) in de koffer en daartussen de kleding en in een rugzak de laptops. Die rugzak heb ik ook nodig bij de geplande ‘Radio Expeditie’, maar dan zonder laptops natuurlijk.

Bij de bagagescan ondervond ik gelukkig geen problemen en qua gewicht ach … daar is Aerlingus niet zo moeilijk mee. Trouwens ik check altijd zelf in en reis altijd met handbagage (rollcase koffer).

De weersvoorspelling voor zaterdag (27 oktober 2012) was uitermate gunstig. Aan de westkust is het weer erg grillig. Zo schijnt de zon en zo is het winderig met regen, maar nu was tot 17:00 uur mooi rustig en zonnig weer voorspeld.

‘s Avonds in het hotel had ik de configuratie reeds getest. Er waren trouwens meer stations aan het testen want de CQ-WW contest zou dit weekend gehouden worden. Hmmm.. interessant, want dan heb ik meer kans op verbindingen. Zal wel wennen zijn voor de makkers, zo’n lange callsign in de contest.

Alles werkte prima en de stations kwamen eenvoudig na 1 of 2 keer roepen in het log. Op 20 meter en 30 meter CW werkte alles prima. Weliswaar nu nog op de 220V voeding en dus met 5 Watt. Morgen moet het met 2,5 Watt op de batterijen, maar wel in het open veld en niet vanaf het terras van mijn hotelsuite (ja na een half jaar wordt je af en toe opgewaardeerd naar de betere kamers van het Carlton Hotel Galway).

De zaterdagreis was gepland naar Clifden en directe omgeving. Hierbij zou ik volgens mijn locale collega’s in één dag een goede indruk krijgen van de mooie (lees indrukwekkende) westkust van Ierland. Wat zij echter niet wisten was dat ik reeds op internet gevonden had dat Marconi in diezelfde omgeving zijn eerste trans-Atlantische verbindingen heeft gemaakt, namelijk 6 km ten zuiden van Clifden. Kortom: The place to be for a HAM operator.

Een paar plaatjes onderweg. Een spiegelglad binnenwater, lekker smalle wegen waarbij je natuurlijk links moet rijden en blijkbaar was er een paardenmarkt in Clifden.


Eenmaal aangekomen na een prachtige tocht met wonderschoon uitzicht, eerst naar de Ierse Pub voor een koffie. Koffie? Om 11:00 drinken de ‘locals’ al een Guinness. Maar daar waag ik me nog niet aan.

Goed, nu maar eens kijken waar we naar toe gaan. Een heel smal weggetje met opschrift Beach Road, richting Live Boat House with great sighting. Klinkt goed en na 2 km ben ik ter plekke. Weinig uitzicht, maar wel een Boat House en een inham van de Atlantische Oceaan. Goed spullen in de rugzak en hop de heuvel op. Dit bleek echter makkelijker gezegd dan gedaan. In feite was het onbegaanbaar en naar later bleek ook prive land. Ik vond ook al dat er verdacht veel prikkeldraad en hoog opgestapelde stenen muurtjes mij de weg blokkeerden.

Na wat omzwervingen kwam ik bij een oude ruïne van wat eens een klein kasteel geweest moest zijn. Ik had het in de verte al zien liggen. Aangezien de heuveltop onbereikbaar was, ik niet dezelfde weg weer terug wilde maar wel met de radio actief wilde worden koos ik dus voor het kasteel. Misschien kon ik wel bovenop de toren staan?


De vegetatie staat behoorlijk in de herfstkleuren moet ik zeggen. De zon scheen volop een beetje wind en ongeveer 12 graden. Prima wandelweer dus.

Zo de spullen geïnstalleerd en de eerste contestverbindingen op film vastleggen!

Tja dat de callsign ingewikkeld zou zijn voor de contest was duidelijk en dan ook nog in het contestgeweld met 2,5 watt in een korte vertical! Ik prijs mijn tegenstations. Wel werkte ik in korte tijd met: TM6M, SO9Q, PA1T, PA0AA, E7DX, DL0CS, IO1T, DR1A, OT5A, PC2T en PI4EME.

Echter in de verte kwam iemand op een brommertje aangereden. Ik was dus gespot in dit toch redelijk verlaten gebied. Hij stopte bij me (kon ook niet anders want de Buddistick was vastgemaakt aan het draaihek) en vroeg of ik wist dat dit “Private Property” was en wat ik hier aan het doen was? Nou de eerste vraag, nee wist ik niet en op de tweede vraag vertelde ik dat ik HAM Radio aan het bedrijven was. Aha, en nadat hij mij gerustgesteld had, zei dat ik nog wel even mocht blijven zenden en mij vertelde wat de kortse weg terug was naar de Boat House, vertrok hij weer zoals hij gekomen was.

Vervolgens ben ik naar de volgende plek gereden waar ik ook QRV wilde zijn en wel daar waar Guglielmo Marconi zijn eerste trans-Atlantische experimenten uitvoerde. Best wel duidelijk aangegeven echter plots een hek? Volgens Google Maps nog wel 2 kilometer lopen / rijden, dus: hek open er doorheen en hek weer dicht.. wat een weg zeg naar een zo belangrijke plek (voor radiogekken althans), tussen schapen en modderpoelen door. Google maar eens op 53° 26′ 46.46″ N 10° 1′ 30.07″ W. Je zult zien dat zelfs het Google wagentje er opnames gemaakt heeft!


Het hele zendstation is tijdens de Ierse burgeroorlog in 1922 dus verwoest. Maar voor mij nog wel een plekje om de FT-817 neer te zetten en de Buddistick aan een ijzeren bewapeningsstaaf vast te maken. De signalen op 15 meter waren knetterhard, dus de antenne afgestemt op 21 MHz en roepen maar. Dit bleek echter moeilijker dan voorzien. Moeizaam kwamen OK1IC, 9A5Y, HB9EE, HA5XH, IR2M, DM5TI en EA5URT in het log. Helaas geen Amerika. Ik verdween gewoon in de Europeese pipe-up denk ik.


 
De steen op de achtergrond (hij lijkt op een Menhir) is het gedenkteken van de eerste trans-Atlantische vlucht door Alcock and Brown. Zij landen namelijk hier!
Het was nu een stuk moeilijker om verbinden te maken en het werd ook steeds kouder en winderiger. Dus na een uurtje de spullen maar weer ingepakt en de terugweg over het smalle, door schapen bevolkte weggetje terugrijden. Hek open, hek dicht en terug naar de bewoonde wereld.

Hier nog een filmpje hoe lastig het was om door de Europeese herrie heen te komen en dat de call te gecompliceerd was.

Terug in Galway, was het ondertussen geheel bewolkt en vandaag (zondag) regent het pijpestelen.

vy 73 de EI/PA3ANG/P

Ten-Tec R4020 2 Band CW Trx

Na de Elecraft KX1 nu een Ten-Tec R4020 CW only QRP Transceiver.

Eind vorig jaar heb ik het Elecraft tijdperk weer afgesloten en dus was ook de KX1 verkocht had aan een enthousiaste CW amateur. Met de TS590 thuis en voor het portabele werk de FT817, ben ik goed voorzien.

Echter de laatste tijd is er een groeiende belangstelling voor KX1 look alike toestellen op de diverse fora te bespeuren. De Ten-Tec R4020 en R4030 zijn hiervan een voorbeeld. De Ten-Tec toestellen zijn een Chinees product (ook al weer) en onder de naam HB-1A via eBay te koop bij de ontwerper en bouwer geweest voordat Ten-Tec de exclusieve rechten kocht. Na een eenvoudige refurbish zijn er nu 2 versies te koop voor $249,95. Met de $/€ koers van midden mei 2011 dus slechts €204! inclusief de verzendkosten van $43. Hou wel rekening met de BTW en invoerrechten van de NL Douane. In totaal kom je op €260. Niet duur als je het vergelijkt met min of meer vergelijkbare toestellen zoals de KX1, de PFR3 of de nieuwe MFJ9200.

Ten-Tec R4020 met Palm Mini Paddle  en Sennheiser oortelefoon.

De unit wordt vanuit het Ten-Tec magazijn in Tennessee geleverd aan Nederlandse klanten en het pakket was binnen een week in huis.

Allereerst de batterijhouders en de plakvoetjes uit de unit halen. De plakvoeten kunnen onder de unit en morgen gaan we de batterijen wel organiseren. Nu eerst de nog aanwezige Palm Mini Paddle een headset een antenne en een 13.8V voeding aansluiten en dan de power schakelaar omzetten.

Op 20 meter zijn harde signalen te horen en er geeft iemand CQ. Snel de keyer op de juiste snelheid zetten, aanroepen en ja hoor de eerste verbinding is gemaakt. Kijk dat is nog eens simpel. En ik moet zeggen de R4020 is makkelijker in afstemmen en veranderen van band is een fluitje van een cent door gebruik te maken van de geheugens. Snel even naar de vakantieronde van Ben luisteren want in phone zenden kan niet, maar het toestel heeft wel LSB en USB aan boord met instelbare bandbreedte. Echt mooi.

De volgende dag aan de gang met de batterijen. Dit heb ik ervan gemaakt. Je mag dus zelf even wat knutselen met de soldeerbout en met de Lithium batterijen die ik nog op voorraad had liggen moeten we wel een tijdje vooruit kunnen met vooral luisteren.

Met de batterijen geplaatst wordt het wel krap in de behuizing.

De R4020 is iets groter dan de KX1 maar wel behoorlijk wat zwaarder. Inclusief batterijen weegt hij 600 gram. Daarentegen ziet de transceiver er solider uit. Met de 4 rode knoppen is de bediening simpel. Het blijft altijd duidelijk wat je doet. De afstemknop is niet ‘weerstandsloos’. Je voelt klikjes en dat geeft mogelijkheden tijdens mobielen.  Je set kan niet zomaar van frequentie verlopen. Op YouTube kun je een mooi filmpje vinden  http://youtu.be/jbuosydEMak

Wat valt op: de ontvanger is erg gevoelig en de AGC heeft het druk bij harde signalen. Als je break-in werkt hoor je bij sterke signalen (en dus sterke AGC werking) een beetje hissig geluid bij het overschakelen op ontvangst. Als je de ATT (verzwakker) inschakelt is dat overigens helemaal weg.

Wat valt nog meer op: de set heeft een display. Hierdoor heb je de frequentie volledig in beeld en tevens  de batterij spanning en de S / Power meter. Een verbetering t.o.v. de KX1. Ook heb je 20 makkelijk oproepbare geheugenkanalen die snel te programmeren zijn en je kunt daarbij telkens de MEM settings in het VFO kopiëren.  Er zit dus geen bandschakelaar op. De ontvanger is doorlopend van 5 tot 16 MHz en zenden is beperkt tot de 40 en 20 meter band (niet alleen het CW gedeelte). Ik vind de User Interface van de R4020 dus makkelijker dan die de KX1, waar ik nog wel eens de weg kwijt was of op een (de juiste) knop moest drukken om de frequentie te weten.

Ook is de automatische CQ gever een leuke toevoeging. Al met al weer een leuk speeltje voor de zomervakantie en in mijn geval voor de avonden in het hotel, want mijn project in Beieren zal nog een paar maanden doorlopen. De Buddistick ligt al in de auto. Nu nog even een transportmiddel zoeken voor de R4020.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Niet helemaal scherp, een blik in het inwendige van de R4020.

Voor meer informatie surf naar Ten-Tec of naar de speciale Yahoo group op yahoo.com/group/TenTecR40Serie. En hier nog een mooie review (pdf file) uit QST.

En…. meer plezier met QRP! en CW!